BỘ MÔN MÔI TRƯỜNG VÀ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Lịch sử thành lập

Bộ môn Môi trường và phát triển bền vững là đơn vị chuyên môn cấp 3 trực thuộc Khoa Môi trường, được thành lập theo Quyết định số 4498/QĐ-ĐHKHTN, ngày 26 tháng 12 năm 2017 của Trường ĐHKHTN, ĐHQGHN. Bộ môn hiện có 6 cán bộ cơ hữu (bao gồm 1 PGS, 4 TS, 1 ThS). Các cán bộ Bộ môn là những nhà khoa học, chuyên gia được đào tạo bài bản trong và ngoài nước (Bỉ, Đức, Singapore,..) có chuyên môn sâu trong lĩnh vực Khoa học môi trường, Môi trường và phát triển bền vững, năng động, và luôn tâm huyết đóng góp cho sự nghiệp bảo vệ môi trường. Tập thể Bộ môn đã không ngừng trưởng thành và phát triển về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kinh nghiệm thực tiễn, tư duy đổi mới sáng tạo và khả năng kết nối trong nước và quốc tế Bộ môn đã phát triển mạnh về năng lực chuyên môn, hợp tác trong nước và quốc tế với các trường đại học (ĐH Dresden, VUB, ĐHQG Singapore,...), và các tổ chức lớn như Worldbank, UNDP, JICA, ADB. Các hoạt động tập trung vào phát triển cộng đồng, nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao trong lĩnh vực môi trường, phát triển bền vững, năng lượng tái tạo. Bộ môn cũng thường xuyên tổ chức khóa học về Phát triển bền vững cho sinh viên ĐHQG Singapore. Trong giai đoạn tới, Bộ môn tiếp tục phát huy các thành tựu đạt được, củng cố đội ngũ cán bộ, tăng cường hợp tác và hội nhập quốc tế, nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao khoa học công nghệ trong lĩnh vực Môi trường và phát triển bền vững. Trưởng bộ môn qua các thời kỳ: TS. Trần Thiện Cường, PGS.TS. Phạm Thị Thúy (giao quản lý bộ môn, 2021-2022), PGS.TS. Phạm Thị Thu Hà (2022-nay). Phó trưởng bộ môn qua các thời kỳ: TS. Trần Thị Minh Hằng (2022-nay). Cán bộ cơ hữu: TS. Trần Thiện Cường, TS. Phạm Anh Hùng, TS. Phạm Tiến Đức, ThS. Phạm Hùng Sơn. Cán bộ đã từng sinh hoạt chuyên môn: TS. Lê Anh Tuấn, TS. Vũ Đình Tuấn, TS. Nguyễn Thị Phương Mai.

Hướng nghiên cứu và tham gia đào tạo

Cán bộ bộ môn tham gia xây dựng và giảng dạy các chương trình đào tạo trình độ đại học và sau đại học của Khoa Môi trường. Được Khoa phân công phụ trách giảng dạy các học phần chuyên sâu hướng Mô hình hóa môi trường và phát triển bền vững (phát triển bền vững đô thị và nông thôn, kinh tế xanh, mô hình hóa môi trường, ứng dụng công cụ MHH và hệ thông tin địa lý trong lập bản đồ môi trường, du lịch bền vững, năng lượng bền vững) và các học phần chung (Biến đổi khí hậu, kinh tế môi trường, kinh tế tuần hoàn,…). Các hướng nghiên cứu chính của Bộ môn tập trung vào các nội dung: • Nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về MT&PTBV, sử dụng hợp lý các nguồn tài nguyên thiên nhiên theo hướng tiếp cận cân bằng/hài hòa giữa phát triển kinh tế, xã hội và bảo vệ môi trường. • Nghiên cứu, đánh giá tính bền vững của môi trường/các hệ thống tự nhiên và xã hội thông qua bộ chỉ thị môi trường, chỉ số PTBV, chỉ số đánh giá chất lượng môi trường (AQI, WQI, RAPI, GWQI,..); phát triển các bộ chỉ thị môi trường, chỉ số phát triển bền vững, và nghiên cứu ứng dụng các công cụ đánh giá tính bền vững (LCA, ESG, GRI, BSAT,…) • Nghiên cứu phát triển và triển khai ứng dụng thực tiễn các mô hình PTBV: mô hình đô thị/nông thôn bền vững, đô thị thông minh, du lịch bền vững, sinh kế bền vững, nông nghiệp bền vững, kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh, kinh tế phát thải thấp,… • Nghiên cứu ứng dụng các công cụ mô hình hóa môi trường (MIKE, DNDC,

METILIS, Giffor-Hanna, Aermod, RUSLE2, ….) và công nghệ số (AI, big Data, IoT, GIS,..) trong đánh giá, dự báo, quản lý và giám sát môi trường. • Nghiên cứu quá trình biến đổi khí hậu, tác động và các giải pháp ứng phó. • Nghiên cứu các vấn đề an toàn năng lượng, phát triển các nguồn năng lượng sạch/ năng lượng tái tạo, mối quan hệ giữa phát triển năng lượng với BVMT. • Đánh giá tải lượng ô nhiễm từ các nguồn thải và sức chịu tải của môi trường. • Đánh giá môi trường và quản lý bền vững: tích hợp dữ liệu không gian - thời gian để dự báo, lập kế hoạch quản lý tài nguyên thiên nhiên, môi trường và hỗ trợ ra quyết định chính sách. • Vấn đề an ninh môi trường và xã hội, vấn đề sinh kế, giới và tri thức bản địa, các xung đột môi trường.

Thành tích, khen thưởng

Trong quá trình xây dựng và phát triển, tập thể cán bộ Bộ môn đã luôn nỗ lực không ngừng cho sự nghiệp đào tạo và nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực Môi trường và phát triển bền vững, đóng góp vào thành tựu chung của Khoa, Trường và ĐHQGHN. Trong 5 năm gần đây, cán bộ Bộ môn đã công bố được hơn 100 bài báo, chương sách (34 bài ISI/ Scopus, 61 bài trong nước, 6 chương sách quốc tế và trong nước); chủ trì 15 đề tài cấp Bộ, ĐHQG, tỉnh, cơ sở và 1 đề tài hợp tác quốc tế; thành viên chính của nhiều đề tài các cấp; 06 bằng độc quyền sáng chế/giải pháp hữu ích; hướng dẫn 02 NCS và nhiều học viên, sinh viên bảo vệ thành công luận văn, luận án, khóa luận; một số nhóm sinh viên đã đạt giải NCKH cấp Khoa, Trường, ĐHQGHN. Nhờ nỗ lực và cống hiến trong đào tạo và nghiên cứu, Bộ môn Môi trường và phát triển bền vững đã đạt được một số thành tích nổi bật: Tập thể lao động tiên tiến (năm học 2018-2019); Nhiều năm liền đạt danh hiệu tập thể Lao động xuất sắc cấp ĐHGHN (năm học 2019-2020, 2020-2021, 2021-2022, 2022-2023) và tập thể Lao động xuất sắc cấp Bộ GD & ĐT (năm học 2020-2021, 2021-2022); Bằng khen của Giám đốc ĐHQGHN năm học 2020-2021; Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo năm học 2020-2021 đến 2021-2022.