BỘ MÔN TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG ĐẤT

Lịch sử hình thành

Bộ môn Tài nguyên và môi trường đất (tiền thân là Bộ môn Thổ nhưỡng) được thành lập năm 1966, trực thuộc Khoa Sinh học, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Năm 1995, Bộ môn Thổ nhưỡng tách khỏi Khoa Sinh học, cùng một số đơn vị khác thành lập Khoa Môi trường, thuộc Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, và được đổi tên thành Bộ môn Thổ nhưỡng và Môi trường Đất. Đến năm 2017, để phù hợp với yêu cầu đào tạo và nghiên cứu mới, Bộ môn chính thức mang tên Bộ môn Tài nguyên và môi trường đất.

Trong gần 60 năm phát triển, Bộ môn luôn giữ vai trò nòng cốt trong hoạt động đào tạo và nghiên cứu về Khoa học đất trong Trường Đại học Tổng hợp trước đây, đặc biệt từ năm 1995 có vai trò rất quang trọng của Khoa Môi trường. Bộ môn được giao đảm nhiệm giảng dạy một số học phần chuyên ngành ở cả ba bậc Cử nhân, Thạc sĩ và Tiến sĩ trong các ngành hiện nay trong Khoa: Khoa học môi trường, Công nghệ kỹ thuật môi trường, Khoa học và công nghệ thực phẩm. Trưởng Bộ môn qua các thời kỳ: CN. Hoàng Văn Thế, TS. Ngô Văn Phụ, TS. Hoàng Văn Huây, GS.TS. Lê Văn Khoa, PGS.TS. Lê Đức, PGS.TSKH. Nguyễn Xuân Hải, GS.TS. Nguyễn Xuân Cự, GS.TS. Nguyễn Ngọc Minh, PGS.TS. Trần Thị Tuyết Thu (Phụ trách bộ môn giai đoạn 2023-2024), GS.TS. Nguyễn Mạnh Khải (quản lý điều hành bộ môn từ 2024 - đến nay). Phó trưởng Bộ môn qua các thời kỳ: TS. Ngô Văn Phụ, PGS.TS. Lê Đức, GS.TS. Nguyễn Xuân Cự, ThS. Nguyễn Quốc Việt, GS.TS. Nguyễn Ngọc Minh, PGS.TS. Trần Thị Tuyết Thu

Cán bộ cơ hữu hiện nay: TS. Nguyễn Ngân Hà, PGS.TS. Trần Thị Tuyết Thu, TS. Phạm Thị Hà Nhung, TS. Phạm Văn Quang, ThS. Nguyễn Quốc Việt. Các cán bộ từng sinh hoạt chuyên môn: GS.TSKH. Trần Kông Tấu, PGS.TS. Ngô Thị Tường Châu, PGS.TS. Trần Khắc Hiệp, PGS.TS. Lê Văn Thiện, TS. Văn Huy Hải, CN. Cái Văn Tranh, PGS.TS. Trần Cẩm Vân, TS. Trần Thiện Cường, TS. Đinh Mai Vân, CN. Đào Thị Hoan, CN. Cao Từ Hồng Minh, KTV. Nguyễn Thị Soảng

Hướng nghiên cứu và tham gia đào tạo

Bộ môn Tài nguyên và môi trường đất đảm nhiệm vai trò phát triển chuyên môn trong lĩnh vực khoa học đất, tài nguyên và môi trường đất, tham gia giảng dạy một số học phần trong các chương trình đào tạo của Khoa Môi trường ở cả ba bậc Cử nhân, Thạc sĩ, Tiến sĩ thuộc các ngành: Khoa học môi trường, Công nghệ kỹ thuật môi trường, Khoa học và công nghệ thực phẩm. Các hướng nghiên cứu chính của Bộ môn gồm: - Khoa học đất và quản lý độ phì: Nghiên cứu đặc điểm, phân loại, độ phì và biện pháp cải tạo – sử dụng đất bền vững. - Tài nguyên đất và quy hoạch sử dụng đất: Đánh giá, quy hoạch, phát triển nông nghiệp thông minh và nông nghiệp thích ứng biến đổi khí hậu. - Môi trường đất và xử lý ô nhiễm: Nghiên cứu cơ chế phát tán, tích lũy chất ô nhiễm trong đất, công nghệ xử lý và phục hồi đất. - Phân tích, đánh giá chất lượng đất: Ứng dụng công nghệ phân tích hiện đại, GIS và viễn thám trong đánh giá, mô hình hóa và giám sát tài nguyên đất. Bộ môn luôn chú trọng gắn kết giữa đào tạo lý thuyết và thực hành, phát triển năng lực nghiên cứu – ứng dụng – chuyển giao công nghệ cho người học. Sinh viên, học viên và nghiên cứu sinh tốt nghiệp từ Bộ môn có kiến thức chuyên sâu, kỹ năng nghề nghiệp, ngoại ngữ và năng lực hội nhập quốc tế, đáp ứng nhu cầu nhân lực trong các

lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, quản lý tài nguyên và môi trường, cũng như tiếp tục học tập, nghiên cứu tại các trường đại học, viện nghiên cứu trong và ngoài nước. Bộ môn duy trì hợp tác đào tạo và nghiên cứu với các trường đại học, viện nghiên cứu, trung tâm khoa học trong và ngoài nước, tham gia nhiều hội đồng khoa học, phản biện và tư vấn chuyên môn trong lĩnh vực nông nghiệp, môi trường và tài nguyên đất.

Thành tích, khen thưởng

Trong những năm qua, cán bộ của Bộ môn đã chủ trì và tham gia hàng chục đề tài nghiên cứu khoa học các cấp, xuất bản nhiều giáo trình và sách chuyên khảo, công bố hàng trăm công trình khoa học, trong đó có hàng chục bài báo trên tạp chí quốc tế thuộc hệ thống SCI/SCIE. Các cán bộ trong Bộ môn cũng tích cực hướng dẫn sinh viên, học viên và nghiên cứu sinh, tham gia các chương trình nghiên cứu hợp tác quốc tế, đóng góp thiết thực cho sự phát triển chung của Khoa và Nhà trường. Với những đóng góp trong gần 60 năm xây dựng và phát triển, Bộ môn Tài nguyên và môi trường đất (trước đây là Bộ môn Thổ nhưỡng và môi trường đất) đã vinh dự nhận được nhiều phần thưởng cao quý: - Huân chương Lao động hạng Ba; - Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ;

- Bằng khen và Cờ thi đua của Công đoàn Giáo dục Việt Nam, Công đoàn Thành phố Hà Nội và ĐHQGHN; - Nhiều năm liền được công nhận danh hiệu Tập thể Lao động xuất sắc.

Những thành tích này khẳng định vị thế và uy tín của Bộ môn trong đào tạo, nghiên cứu và phục vụ cộng đồng, đóng góp quan trọng vào sự phát triển của Khoa Môi trường, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội.